Grensovergangen

Deze bundeling van essays over cultuur- of geesteswetenschap, universiteit en samenleving verschijnt ter gelegenheid van het emeritaat van professor Herman De Dijn, die op een bevoorrechte manier getuige is geweest van de ontwikkelingen aan de universiteit en in de wetenschap. De belangstelling van de auteur voor deze evoluties bestond nog voor hij in de Leuvense universiteit vice-rector werd voor de Humane Wetenschappen (1995-2000), maar is sindsdien alleen maar toegenomen. De essays berusten op grote belezenheid en zijn het resultaat van langdurige observatie, geduldige reflectie en breed onderzoek. Ze beantwoorden aan een genre waarvan de 'wetenschappelijkheid' vandaag wordt betwist, omdat men van academici niet meer verwacht dat ze in brede zin reflecteren. Dat is tevens waar in deze essays opnieuw wordt voor geargumenteerd. De Dijn pleit voor grensoverschrijding in de geesteswetenschappen en in de filosofie, voor ware interdisciplinariteit. Alleen zo kan de universiteit werkelijk van belang zijn voor het maatschappelijke debat en voor de conversaties die de cultuur vormgeven. Tegelijk biedt dit boek een analyse van de huidige tendens naar een 'managerial university', een universiteit gerund als een bedrijf en gericht op de een of andere soort meetbare 'meerwaarde'. Deze evolutie wordt gezien als symptomatisch voor een laatkapitalistische maatschappelijke ontwikkeling geobsedeerd door beheersing en zekerheid. Het gevaar van instrumentalisering van de universiteit en van unidimensionaliteit in het wetenschappelijke denken is in die context niet denkbeeldig.